۞ امام علی (ع) می فرماید:
امام صادق عليه السلام فرمود: مسلمان برادر مسلمان اسـت بـه او ظلم نمى كند و وی را خوار نمى سازد و غیبت وی را نمى كند و وی را فریب نمى دهد و محروم نمى كند. ‌وسائل الشيعه 8: 597 ‌

موقعیت شما : صفحه اصلی » تفسیر آیات 101 تا 110
  • شناسه : 5540
  • 27 ژوئن 2023 - 18:57
  • 111 بازدید
  • ارسال توسط :
  • نویسنده : تفسیر رضوان
  • منبع : حوزه علمیه اصفهان
آیه ۱۰۵ |  کینه‏ توزى دشمنان اسلام‏ ۲
آیه ۱۰۵ | کینه‏ توزى دشمنان اسلام‏ ۲

آیه ۱۰۵ | کینه‏ توزى دشمنان اسلام‏ ۲

تفسیر سوره مبارکه بقره آیه ۱۰۵ جلسه ۲ حجت الاسلام و المسلمین حاج شیخ یدالله رضوانی ۲ جلسه تفسیر آیه صدو پنجم بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمنِ الرَّحیمِ‏ وَ اتَّبَعُوا ما تَتْلُوا الشَّیاطینُ عَلى‏ مُلْکِ سُلَیْمانَ وَ ما کَفَرَ سُلَیْمانُ وَ لکِنَّ الشَّیاطینَ کَفَرُوا یُعَلِّمُونَ النَّاسَ السِّحْرَ وَ ما أُنْزِلَ عَلَى الْمَلَکَیْنِ بِبابِلَ هارُوتَ وَ مارُوتَ وَ […]

تفسیر سوره مبارکه بقره آیه ۱۰۵ جلسه ۲

حجت الاسلام و المسلمین حاج شیخ یدالله رضوانی

۲ جلسه تفسیر آیه صدو پنجم

http://bayanbox.ir/view/7348000871258179768/hadith-line.png

بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمنِ الرَّحیمِ‏

وَ اتَّبَعُوا ما تَتْلُوا الشَّیاطینُ عَلى‏ مُلْکِ سُلَیْمانَ وَ ما کَفَرَ سُلَیْمانُ وَ لکِنَّ الشَّیاطینَ کَفَرُوا یُعَلِّمُونَ النَّاسَ السِّحْرَ وَ ما أُنْزِلَ عَلَى الْمَلَکَیْنِ بِبابِلَ هارُوتَ وَ مارُوتَ وَ ما یُعَلِّمانِ مِنْ أَحَدٍ حَتَّى یَقُولا إِنَّما نَحْنُ فِتْنَهٌ فَلا تَکْفُرْ فَیَتَعَلَّمُونَ مِنْهُما ما یُفَرِّقُونَ بِهِ بَیْنَ الْمَرْءِ وَ زَوْجِهِ وَ ما هُمْ بِضارِّینَ بِهِ مِنْ أَحَدٍ إِلاَّ بِإِذْنِ اللَّهِ وَ یَتَعَلَّمُونَ ما یَضُرُّهُمْ وَ لا یَنْفَعُهُمْ وَ لَقَدْ عَلِمُوا لَمَنِ اشْتَراهُ ما لَهُ فِی الْآخِرَهِ مِنْ خَلاقٍ وَ لَبِئْسَ ما شَرَوْا بِهِ أَنْفُسَهُمْ لَوْ کانُوا یَعْلَمُونَ (۱۰۲) وَ لَوْ أَنَّهُمْ آمَنُوا وَ اتَّقَوْا لَمَثُوبَهٌ مِنْ عِنْدِ اللَّهِ خَیْرٌ لَوْ کانُوا یَعْلَمُونَ (۱۰۳) یا أَیُّهَا الَّذینَ آمَنُوا لا تَقُولُوا راعِنا وَ قُولُوا انْظُرْنا وَ اسْمَعُوا وَ لِلْکافِرینَ عَذابٌ أَلیمٌ (۱۰۴) ما یَوَدُّ الَّذینَ کَفَرُوا مِنْ أَهْلِ الْکِتابِ وَ لاَ الْمُشْرِکینَ أَنْ یُنَزَّلَ عَلَیْکُمْ مِنْ خَیْرٍ مِنْ رَبِّکُمْ وَ اللَّهُ یَخْتَصُّ بِرَحْمَتِهِ مَنْ یَشاءُ وَ اللَّهُ ذُو الْفَضْلِ الْعَظیمِ (۱۰۵)

 به نام خداوند بخشنده بخشایشگر

و [یهودیان‏] از آنچه شیاطین در زمان پادشاهى سلیمان [از علم سحر بر مردم مى‏خواندند] پیروى کردند. و [سلیمان دست به سحر نیالود تا کافر شود، بنابراین‏] سلیمان کافر نشد، ولى شیاطین که به مردم سحر مى‏آموختند، کافر شدند. و [نیز یهودیان‏] از آنچه بر دو فرشته هاروت و ماروت در شهر بابل نازل شد [پیروى کردند]، و حال آنکه آن دو فرشته به هیچ کس نمى‏آموختند مگر آنکه مى‏گفتند: ما فقط مایه آزمایشیم [و علم سحر را براى مبارزه با ساحران و باطل کردن سحرشان به تو تعلیم مى‏دهیم‏]، پس [با به کار گرفتن آن در مواردى که ممنوع و حرام است‏] کافر مشو. اما آنان از آن دو فرشته مطالبى [از سحر] مى‏آموختند که با آن میان مرد و همسرش جدایى مى‏انداختند؛ در حالى که آنان به وسیله آن سحر جز به‏اذن خدا قدرت‏آسیب رساندن به‏کسى را نداشتند؛ و همواره چیزى را مى‏آموختند که به آنان آسیب مى‏رسانید و سودى نمى‏بخشید؛ و یقینا [یهود] مى‏دانستند که هر کس خریدار سحر باشد، در آخرت هیچ بهره‏اى ندارد. و همانا بدچیزى است آنچه خود را به آن فروختند اگر معرفت مى‏داشتند. (۱۰۲) و اگر آنان [از روى حقیقت‏] ایمان مى‏آوردند و [از سحر و جادو] پرهیز مى‏کردند، قطعا پاداشى که از جانب خداست [براى آنان‏] بهتر بود، اگر مى‏دانستند. (۱۰۳) اى کسانى که ایمان آورده‏اید! [هنگام سخن گفتن با پیامبر] مگویید: راعنا [یعنى: در ارائه احکام، امیال و هوس‏هاى ما را رعایت کن‏] و بگویید: انظرنا [یعنى: مصلحت دنیا و آخرت ما را ملاحظه کن‏] و [فرمان‏هاى خدا و پیامبرش را] بشنوید. و براى کافران عذابى دردناک است. (۱۰۴) نه کافران از اهل کتاب و نه مشرکان، دوست ندارند که هیچ خیرى از سوى پروردگارتان بر شما نازل شود، در حالى که خدا هرکه را بخواهد به رحمت خود اختصاص مى‏دهد؛ و خدا داراى فضل بزرگى است. (۱۰۵)

  

http://bayanbox.ir/view/5122040553263843431/poster4.jpg

تفسیر سوره مبارکه بقره – آیه  ۱۰۵

حجت الاسلام و المسلمین حاج شیخ یدالله رضوانی

http://bayanbox.ir/view/7348000871258179768/hadith-line.png

«أَعُوذُ بِاللَّهِ السَّمِیعِ الْعَلِیمِ مِنَ الشَّیْطَانِ اللَّعینِ الرَّجِیمِ بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمنِ الرَّحیم‏ الْحَمْدُ لِلَّهِ رَبِّ الْعالَمینَ وَ صَلَّی اللهُ عَلَی سَیِّدِنَا مُحَمَّدٍ وَ آلِهِ الطَّاهِرینَ وَ اللَّعنَهُ الدَّائِمَهُ عَلَی أعْدائِهِمْ مِنَ الآنِ إلِی قِیامِ یَومِ الدِّینِ».

بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمنِ الرَّحیمِ‏

وَ اتَّبَعُوا ما تَتْلُوا الشَّیاطینُ عَلى‏ مُلْکِ سُلَیْمانَ وَ ما کَفَرَ سُلَیْمانُ وَ لکِنَّ الشَّیاطینَ کَفَرُوا یُعَلِّمُونَ النَّاسَ السِّحْرَ وَ ما أُنْزِلَ عَلَى الْمَلَکَیْنِ بِبابِلَ هارُوتَ وَ مارُوتَ وَ ما یُعَلِّمانِ مِنْ أَحَدٍ حَتَّى یَقُولا إِنَّما نَحْنُ فِتْنَهٌ فَلا تَکْفُرْ فَیَتَعَلَّمُونَ مِنْهُما ما یُفَرِّقُونَ بِهِ بَیْنَ الْمَرْءِ وَ زَوْجِهِ وَ ما هُمْ بِضارِّینَ بِهِ مِنْ أَحَدٍ إِلاَّ بِإِذْنِ اللَّهِ وَ یَتَعَلَّمُونَ ما یَضُرُّهُمْ وَ لا یَنْفَعُهُمْ وَ لَقَدْ عَلِمُوا لَمَنِ اشْتَراهُ ما لَهُ فِی الْآخِرَهِ مِنْ خَلاقٍ وَ لَبِئْسَ ما شَرَوْا بِهِ أَنْفُسَهُمْ لَوْ کانُوا یَعْلَمُونَ (۱۰۲) وَ لَوْ أَنَّهُمْ آمَنُوا وَ اتَّقَوْا لَمَثُوبَهٌ مِنْ عِنْدِ اللَّهِ خَیْرٌ لَوْ کانُوا یَعْلَمُونَ (۱۰۳) یا أَیُّهَا الَّذینَ آمَنُوا لا تَقُولُوا راعِنا وَ قُولُوا انْظُرْنا وَ اسْمَعُوا وَ لِلْکافِرینَ عَذابٌ أَلیمٌ (۱۰۴) ما یَوَدُّ الَّذینَ کَفَرُوا مِنْ أَهْلِ الْکِتابِ وَ لاَ الْمُشْرِکینَ أَنْ یُنَزَّلَ عَلَیْکُمْ مِنْ خَیْرٍ مِنْ رَبِّکُمْ وَ اللَّهُ یَخْتَصُّ بِرَحْمَتِهِ مَنْ یَشاءُ وَ اللَّهُ ذُو الْفَضْلِ الْعَظیمِ (۱۰۵)

 به نام خداوند بخشنده بخشایشگر

و [یهودیان‏] از آنچه شیاطین در زمان پادشاهى سلیمان [از علم سحر بر مردم مى‏خواندند] پیروى کردند. و [سلیمان دست به سحر نیالود تا کافر شود، بنابراین‏] سلیمان کافر نشد، ولى شیاطین که به مردم سحر مى‏آموختند، کافر شدند. و [نیز یهودیان‏] از آنچه بر دو فرشته هاروت و ماروت در شهر بابل نازل شد [پیروى کردند]، و حال آنکه آن دو فرشته به هیچ کس نمى‏آموختند مگر آنکه مى‏گفتند: ما فقط مایه آزمایشیم [و علم سحر را براى مبارزه با ساحران و باطل کردن سحرشان به تو تعلیم مى‏دهیم‏]، پس [با به کار گرفتن آن در مواردى که ممنوع و حرام است‏] کافر مشو. اما آنان از آن دو فرشته مطالبى [از سحر] مى‏آموختند که با آن میان مرد و همسرش جدایى مى‏انداختند؛ در حالى که آنان به وسیله آن سحر جز به‏اذن خدا قدرت‏آسیب رساندن به‏کسى را نداشتند؛ و همواره چیزى را مى‏آموختند که به آنان آسیب مى‏رسانید و سودى نمى‏بخشید؛ و یقینا [یهود] مى‏دانستند که هر کس خریدار سحر باشد، در آخرت هیچ بهره‏اى ندارد. و همانا بدچیزى است آنچه خود را به آن فروختند اگر معرفت مى‏داشتند. (۱۰۲) و اگر آنان [از روى حقیقت‏] ایمان مى‏آوردند و [از سحر و جادو] پرهیز مى‏کردند، قطعا پاداشى که از جانب خداست [براى آنان‏] بهتر بود، اگر مى‏دانستند. (۱۰۳) اى کسانى که ایمان آورده‏اید! [هنگام سخن گفتن با پیامبر] مگویید: راعنا [یعنى: در ارائه احکام، امیال و هوس‏هاى ما را رعایت کن‏] و بگویید: انظرنا [یعنى: مصلحت دنیا و آخرت ما را ملاحظه کن‏] و [فرمان‏هاى خدا و پیامبرش را] بشنوید. و براى کافران عذابى دردناک است. (۱۰۴) نه کافران از اهل کتاب و نه مشرکان، دوست ندارند که هیچ خیرى از سوى پروردگارتان بر شما نازل شود، در حالى که خدا هرکه را بخواهد به رحمت خود اختصاص مى‏دهد؛ و خدا داراى فضل بزرگى است. (۱۰۵)

 

مَا یَوَدُّ الَّذِینَ کَفَرُوا مِنْ أَهْلِ الْکِتَابِ وَلَا الْمُشْرِکِینَ أَنْ یُنَزَّلَ عَلَیْکُمْ مِنْ خَیْرٍ مِنْ رَبِّکُمْ ۗ وَاللَّهُ یَخْتَصُّ بِرَحْمَتِهِ مَنْ یَشَآءُ ۚ وَاللَّهُ ذُو الْفَضْلِ الْعَظِیمِ۱

آغاز امور با «بِسْمِ اللَّهِ»

بنده یک مسئله ای را  عرض کنم گفتن «بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَٰنِ الرَّحِیمِ» اول سوره ها به غیر از سوره مبارکه توبه واجب است ، چه اینکه آن را جزء سوره محسوب کنیم چه اینکه محسوب نکنیم و بین سوره ها حکم فرعی فقهی ان استحباب می باشد کما اینکه هر کاری مستحب است «کل شئ لم یبدأ ببسم الله فهو أبتر» لذا من از قاری محترم خواهش می کنم که این توجه را داشته باشند که اول آیات «بِسْمِ اللَّهِ» را بگویند  ،چون در بحث نماز و صلاه و قرائت را خدمت آیت الله مظاهری و خدمت آیت الله تبریزی تلمذ کردیم و پنبه این بحث در آنجا زده شده .

شرح واژه های مودت،محبت و ولایت

سه کلمه در زبان عربی داریم که یکی کلمه «مودت» می باشد و یکی کلمه «محبت» می باشد و دیگری کلمه و«لایت» است که اگر به ظاهر این سه کلمه توجه کنیم عرف به آن ها دوست داشتن می گویند اما دوست داشتن ها فرق می کند لذا دوست داشتنی که به دلخوشی و ظاهر باشد به آن «وُدّ» گویند که همان «مودت» است و آن چیزی که از سر عشق ،تبعیت و اطاعت باشد به آن «حُبّ» گویند و آن چیزی که از سر سرپرستی و مسئولیتی که آن ولی دارد بر سر ما و دوست داشتن این ولایت را ما قبول کنیم به آن «ولایت» گویند .

عدم دلخوشی یهودیان از مسلمانان

در این آیه جمله«مَا یَوَدُّ الَّذِینَ کَفَرُوا»۲ منظور این است که یهودیان و اهل کتاب دلخوشی از شما ندارند و دوست نداشتن در این آیه یعنی دلخوشی از شما ندارند لذا دوست داشتن در صورتی که مودت باشد ،ظاهر و اظهار است .

دستور پیامبر به مودت ذی القربی

 لذا اینکه رسول اکرم مامور است که بفرمایند من از شما هیچ اجری نمیخواهم جز« إِلَّا الْمَوَدَّهَ فِی الْقُرْبَىٰ» ۳ یعنی اینکه ظاهر امر را  نسبت به قربای من را اینگونه نشان دهید گرچه اطاعت نمی کنید ،گناه هم می کنید و شیعه و محب واقعی هم نیستید اما مودت را انجام دهید .

مودت در کلام آیت الله بروجردی

لذا این چیزی که ما می‌بینیم  از مرحوم آیت الله بروجردی معروف است از ایشان که گفتند آقا اشخاصی که می آیند در تعزیه ها و عزاداری ها و ..  هر کدام برای یک چیزی می آیند ،شخصی می آید به عشق اینکه دهل بزند، دیگری به عشق این می آید که زنجیر بزند و یکی می آید به عشق اینکه بخواند فرمودند همه درست می گویند، بخاطر اینکه این مودت است ،دوست داشتن ظاهری و به معنای ابراز دوستی ظاهری است .

کمترین دوست داشتن

 لذا همینکه مقام معظم رهبری می آیند و مردم میدوند و ابراز محبت می کنند و شعار می دهند این کار ها را دلخوش بودن و دوست داشتن می گویند ؛ نه اینکه این دوست داشتن ریشه اطاعت داشته باشد که سرآمد آن عشق باشد بلکه دوست دارند و مودت دارند بنابراین شخص هزار گناه مرتکب می شود اما مودت به اهل بیت هم دارد لذا کمترین دوست داشتن از نظر رتبه که انسان داشته باشد بحث «وُدّ» است .

مودت به معنای محبت ظاهری

البته در لغت آنچه که ما بررسی نمودیم اگر دقت کنید ،تمام آنهایی که اهل لغت بوده اند و من سرچ کرده ام هیچ چیزی غیر از دوست داشتن نداشته اند که بگویند لذا کلمه «وُدّ» را فقط به معنای دوست داشتن گرفته اند و دوست داشتن شخص ظاهری می باشد و من تعبیرش را اینگونه یافتم لذا یک زمان انسان دلخوش به یک چیزی می باشد  .

حسادت یهودیان نسبت به پیامبر

 یهودیان هم همینگونه می باشند بخاطر اینکه  از سر حسادت می باشد یعنی یهود و اهل کتاب چرا نسبت به اهل بیت می فرماید «مَا یَوَدُّ الَّذِینَ کَفَرُوا مِنْ أَهْلِ الْکِتَابِ»۴ هیچ وقت آنها نسبت به شما دوستی و دلخوشی ندارند ؟ چون آنها حسود هستند زیرا بنا بود به زعم خودشان پیامبر از خودشان و یهود و بنی اسرائیل باشد اما بعد که دیدند از اعراب و قریش بود ،دلخوشی ندارند با اینکه میدانند ایشان پیامبر است و ایشان خاتم الانبیاء است و از این لحاظ شک و شبهه ای ندارند اما دلخوشی از ایشان ندارند.

سیره مشرکین در برابر مسلمانان

لذا فرمود :«مَا یَوَدُّ الَّذِینَ کَفَرُوا»۵ یعنی هیچ موقع آنها دلخوشی ندارند؛ چه کسانی دلخوشی ندارند ؟ «الَّذِینَ کَفَرُوا» و اهل کتاب و مشرکین ؛ «أَنْ یُنَزَّلَ عَلَیْکُمْ مِنْ خَیْرٍ مِنْ رَبِّکُمْ»۶ اینکه از طرف خداوند برای شما نازل شود پس پیامبر و قران آمده ولی آنها دلخوشی ندارند .

مرتبه اول دوست داشتن

در کتب لغت آنچه که من دیده ام تمامش همین بود که عرض کردم و فقط کلمه دوست داشتن بدون تفسیر می باشد پس بنابراین مرتبه را اگر برای دوست داشتن بخواهیم حساب کنیم رتبه اولی و ظاهری «وُدّ» می باشد بعد «حُبّ» است و بعد «ولایت» می باشد که این سه در طول هم حساب می شوند.

چگونگی مقامات انسانی

آنچه که مهم است از مقامات انسان از عالم ماده و نطفه و قبل از آن نباتات شروع می شود تا به قرب الی الله برسد که اهل معرفت صد مقام حساب کرده اند ،یک سری مقاماتی موجود است که آنها متوقف بر مقامات قبلی می باشد مثلا حب متوقف بر اطاعت است و دلیل این مطلب را قرآن فرموده :«قُلْ إِنْ کُنْتُمْ تُحِبُّونَ اللَّهَ فَاتَّبِعُونِی یُحْبِبْکُمُ اللَّهُ وَیَغْفِرْ لَکُمْ ذُنُوبَکُمْ ۗ وَاللَّهُ غَفُورٌ رَحِیمٌ»۷ لذا اگر ما حب داشته باشیم و محب باشیم  آنوقت محبوب هم هستیم و این‌ها طرفینی است ولی «وُدّ» اینطور نیست بلکه ممکن است من از شخصی خوشم بیاید ولی او از من خوشش نیاید.

معنای دوست داشتن طرفینی

ما یک عروس برای پسر خود گرفتیم و عقد کردیم ، خانواده و طرفین همه عالی و خوب اما دختر از پسر ما خوشش نمی امد و همه چیز را دوست داشت غیر از پسر ما گفتیم خب برو خانه ی خود پس طلاقش دادیم و رفت لذا ما میگوییم خیلی خوب هستیم ؛خب باشید! پسر شما ما خیلی خوب است و طلبه می باشد؛ خب باشد ! این دوستش ندارد لذا این دوست نداشتن دست خود آدم نیست.

برگزیدن دوست و همسر

حتی در روایات داریم که حتی می خواهید دوست برگزینید ، دوستی که از او خوشت آمد آن وقت با او دوست شو یا «وانکحوا ما تاب» یعنی آنچه که تو را خوش آید ،ازدواج کنید با آنهایی که خوشتان می آید و به دل شما می‌نشیند لذا این خوش آمدن حب است ؟! خیر حب نیست .

حبّ نسبت به ذات احدیت

من فکر می کنم حب فقط آنچه که حقیقت است نسبت به ذات احدیت می باشد لذا فرمود :«إِنْ کُنْتُمْ تُحِبُّونَ اللَّهَ»۸ آنوقت «فَاتَّبِعُونِی» یعنی پیامبر را «یُحْبِبْکُمُ اللَّهُ» ،حب اصلا معنای حقیقی آن و آن مصداق واقعی در ذات حضرت ربوبی است یعنی ما باید مقاماتی را طی کنیم تا بتوانیم برسیم به دوست داشتن خدا و دوست داشتن خدا ما را .

معنا و تفسیر ولایت

از این مطلب که بالاتر رویم ،بحث ولایت است یعنی آن دوست داشتنی که اصلا سرپرستی و ولایت را ما میپذیریم که ولایت خداوند :«إِنَّمَا وَلِیُّکُمُ اللَّهُ وَرَسُولُهُ »۹ و عرض بنده این است که حب بدون اطاعت نمی شود و مقدمه حب این است که اطاعت داشته باشید قران هم این مطلب را بیان نموده است.

منابع 

۱_سوره مبارکه بقره آیه ۱۰۵

۲_سوره مبارکه بقره آیه ۱۰۵

۳_ سوره مبارکه شوریٰ آیه ۲۳

۴_ سوره مبارکه بقره آیه ۱۰۵

۵_سوره مبارکه بقره آیه ۱۰۵

۶_ سوره مبارکه بقره آیه ۱۰۵

۷_ سوره مبارکه آل عمران آیه ۳۱

۸_ سوره مبارکه آل عمران آیه ۳۱

۹_ سوره مبارکه مائده آیه ۵۵

بازدیدها: 0

برچسب ها

این مطلب بدون برچسب می باشد.

پاسخ دادن

ایمیل شما منتشر نمی شود. فیلدهای ضروری را کامل کنید. *

*

New Page 1